(پروردگاری که) آمرزندۀ گناه (و) قبول کنندۀ توبه (است). سخت سزادهنده و صاحب نعمت فراوان (میباشد). هیچ معبودی به حق جز او نیست، بازگشت (همه) بهسوی اوست.
پیش از این (کفار) قوم نوح و گروههایی که بعد از ایشان بودند (پیغمبرانشان را) تکذیب کردند و هر امتی تصمیم گرفتند تا پیغمبر خود را به عقوبت بگیرند، و به وسیلۀ باطل مجادله کردند تا حق را نابود کنند، ولی من ایشان را (به قهر خود) گرفتار کردم، پس (بنگر که) عقوبت من چطور بود؟
کسانی که عرش را حمل میکنند و آنان که در اطراف (عرش) هستند به ستایش پروردگارشان تسبیح میگویند و به او ایمان دارند و برای مؤمنان طلب آمرزش میکنند (و میگویند:) ای پروردگار ما! مهربانی و علم تو همه چیز را فرا گرفته است، پس آنان را که توبه کرده و از راه تو پیروی کردهاند، بیامرز و آنان را از عذاب دوزخ حفظ کن.
ای پروردگار ما! و آنان را به باغهای دائمی بهشت داخل گردان که به ایشان وعده دادهای (و نیز) هرکس از پدران و همسران و فرزندانشان را که صالح و نیکوکار بودند (به همان بهشت داخل کن) بیگمان تو غالب باحکمت هستی.
البته کافران (در دوزخ) صدا زده میشوند (که) يقينا خشم الله (نسبت به شما) بزرگتر از خشم شما نسبت به خودتان است، چرا که به ایمان دعوت داده میشدید، ولی کفر میورزیدید.
(در جواب گفته شود: نه) این (عذاب) برای آنست که چون الله به تنهایی یاد میشد، (وحدانیت او را) انکار میکردید. و چون برای او شریکی قرار داده میشد، باور میکردید، پس (امروز) حکم و فیصله با پروردگار والا و بزرگ است.
و آنان را از روز نزدیک (قیامت) بترسان، وقتی که دلها به گلوه گاه میرسد، در حالیکه ساکت هستند و سخن نمیگویند. ظالمان هیچ دوست مخلص و دلسوز ندارند و هیچ سفارش کنندهای که سفارشش قابل پذیرش باشد نیست.
آیا در زمین سیر نکردند تا ببینند که سرانجام کسانی که پیش از ایشان بودند چگونه شد؟ آنان از ایشان قویتر و آثارشان در زمین بیشتر بوده است و الله ایشان را به سبب گناهانشان گرفتار ساخت و آنان از عذاب الله هیچ پناه دهندهای نداشتند.
این (غضب الهی) به این خاطر بوده است که پیغمبران با دلایل واضح نزد آنها میآمدند و آنان کفر میورزیدند پس در نتیجه الله آنان را گرفتار ساخت، يقينا او قوی و سخت عذاب دهنده است.
پس وقتی با (پیام) حق از سوی ما به نزد آنان آمد، گفتند: پسران آنان را که همراه با او ایمان آوردهاند بکشید و زنانشان را زنده بگذارید، و (لیکن) حيلۀ كافران جز در گمراهی و تباهی نیست.
و مرد مؤمنی از خاندان فرعون که ایمان خود را پنهان میکرد گفت: آیا مردی را میکشید که میگوید: پروردگار من الله است. در حالیکه دلایل روشن و معجزات آشکاری از جانب پروردگارتان برایتان آورده است؟ اگر دروغگو باشد (گناه) دروغش بر (عهدۀ) اوست و اگر راستگو باشد پس بعضی از آنچه را که به شما وعده میدهد به شما میرسد، زیرا الله کسی را که اسرافکار و دروغگو باشد، هدایت نمیکند.
(آن مرد مؤمن در ادامه سخن خود گفت:) ای قوم من امروز فرمانروایی در دست شماست و در این سرزمین غلبه دارید، اما اگر عذاب سخت الله بر ما بیاید، چه کسی ما را مدد خواهد کرد؟ فرعون گفت: به شما نشان نمیدهم جز آنچه را من در مییابم و شما را جز به راه رشد راهنمایی نمیکنم.
و (آن مرد مؤمن نیز گفت:) البته یوسف پیش از این با دلایل روشن نزد شما آمد، ولی همیشه در مورد آنچه برایتان آورده بود در شک بودید تا اینکه از دنیا رفت (و) گفتید: الله بعد از او هرگز پیغمبری را نخواهد فرستاد. اینچنین الله اشخاص متجاوز و متردد را گمراه میسازد.
آنان که دربارۀ آيات الله مجادله میکنند، بدون آنکه هیچ دلیلی برایشان آمده باشد، (مجادلۀ آنان) نزد الله و نزد مؤمنان خشم بزرگی را در پی دارد. اینچنین الله بر دل هر متكبر جبار مهر مینهد.
راههای آسمانها، تا از معبود موسی اطلاع یابم (و بنگرم)، چون من او را دروغگو میپندارم. اینچنین برای فرعون بدی کردارش زیبا جلوه داده شد و از راه (حق) باز داشته شد. و حيلۀ فرعون جز در تباهی نبود.
هرکس کار بدی انجام دهد جز به همان اندازه جزا داده نمیشود، ولی هرکس کار نیک انجام دهد، مرد باشد یا زن به شرط اینکه مؤمن باشد چنین کسانی وارد بهشت میشوند و در آنجا روزی بیحساب داده میشوند.
مرا فرا میخوانید تا به الله كافر شوم و چیزی را که من به (حقیقت) آن علم ندارم شریک او گردانم در حالیکه من شما را به سوى (الله) غالب آمرزگار فرا میخوانم.
بدون شک آنچه مرا بهسوی آن دعوت میکنید، در دنیا و در آخرت ارزش دعوت ما را ندارند، و به يقين بازگشت ما بهسوی الله است و اسرافکاران، دوزخی و همدم آتشاند.
و یادآور شو وقتی را که در آتش دوزخ با همدیگر به مجادله میپردازند و ناتوانان به مستکبران میگویند: البته ما پیرو شما بودیم، پس آیا میتوانید بخشی از (عذاب) آتش (دوزخ) را از ما دفع کنید؟
البته کسانی که در آیات الله بدون دلیلی که (از سوی الله) برایشان آمده باشد به مجادله میپردازند، در سینههایشان جز برتری جویی نیست که هرگز به آن نخواهند رسید، پس به الله پناه ببر، که بیشک او شنوای بیناست.
و پروردگارتان میفرماید: مرا به دعا بخوانید تا (دعای) شما را اجابت کنم، بیگمان آنانکه از عبادت من تكبر میورزند، به زودی با خواری و ذلت وارد دوزخ میشوند.
الله آن ذاتی است که شب را برایتان آفرید تا در آن آرام گیرید و روز را روشنی بخش گرداند، البته الله نسبت به مردم لطف و مرحمت دارد، ولی بیشتر مردم شکر نمیگزارند.
الله ذاتی است که زمین را محل استقرار شما گردانید و آسمان را سقف ساخت و شما را شکل و صورت بخشید و شکلهایتان را زیبا و نیکو نمود و از پاکیزهها به شما روزی داد. این است الله پروردگارتان، پس بابرکت و خجسته است ذاتی که پروردگار جهانیان است.
اوست زندۀ ابدی که هیچ معبودی به حق جز او نیست، پس او را بخوانید در حالیکه دین را برای او خالص نمودهاید، سپاس و ستایش برای پروردگاری است که پروردگار جهانیان میباشد.
بگو: (ای پیغمبر) من منع شدهام از اینکه کسانی را بپرستم که شما آنها را غیر از الله عبادت میکنید، )آن هم( از زمانی که آیات روشن و دلایل اشکار از جانب پروردگار برایم آمده است. و به من فرمان داده شده است که تسلیم و منقاد پروردگار جهانیان باشم.
الله ذاتی است که شما را از خاک باز از نطفه باز از خون بسته آفرید، باز شما را به شکل طفلی (از رحمها) بیرون آورد. باز (شما را پرورانید) تا به کمال قوت خود برسید، باز تا پیر میشوید. و بعضی از شما پیش از رسیدن به مرحلۀ پیری میمیرد و (بعضی از شما زنده میماند) تا به مدتی که معین است برسید. و باشد که بفهمید.
(همان شریکانی که) غیر از الله پرستش (آنها را) میکردید؟ میگویند: از نزد ما گم شدهاند، بلکه ما پیش از این چیزی را (غير از الله) نمیخواندیم، الله این طور کافران را گمراه میکند.
پس صبر کن. چون وعدۀ الله حق است، پس اگر بخشی از آنچه را که به آنها وعده میدهیم، به تو نشان دهیم، یا قبل از آن تو را بمیرانیم (در هر دو صورت) بهسوی ما باز گردانیده میشوند.
و البته پیش از تو پیغمبرانی را فرستادیم. سرگذشت بعضی از آنها را برای تو بیان کردیم و سرگذشت بعضی دیگر را برای تو بازگو نکردیم. و هیچ پیغمبری نمیتواند که معجزهای جز به فرمان الله بیاورد، پس چون فرمان الله آید، به حق حکم و فیصله خواهد شد و باطل پرستان در آنجا زیانکاراند.
پس آیا در زمین سیر نکردند تا بنگرند عاقبت کسانی که پیش از آنها بودهاند چه شد؟ آنان نسبت به ایشان نیرومندتر و دارای آثار بیشتری در زمین بودهاند، پس آنچه میکردند (عذاب الله) را از آنان دفع نکرد.
پس چون پیغمبرانشان با معجزهها بهسوی آنان آمدند، به آن مقدار علمی که داشتند خورسند و شادمان شدند (و حاضر نشدند سخنان انبیاء را بپذیرند) و آنچه را که به تمسخر میگرفتند، آنان را فراگرفت.