آیا در ضمیر خود فکر نکردند که الله آسمانها و زمین و آنچه را که در میان آن دو است، جز به حق و برای مدت معین نیافریده است؟! و البته بسیاری از مردم به ملاقات پروردگارشان (در آخرت) کافرند.
آیا در زمین سیر نکردهاند تا بنگرند سرانجام کسانی که پیش از ایشان بودهاند چگونه بوده است؟! در حالیکه آنها از ایشان توانمندتر بودند و زمین را بهتر کاویدند و زیر و رو کردند و آن را بیشتر از آنچه (ایشان) آباد کردهاند، آباد نمودند. و پیغمبرانشان با معجزهها بهسوی آنان آمدند، پس الله بر آن نبود که بر آنان ظلم کند، بلکه آنها خود در حق خویش ظلم میکردند.
زنده را از مرده بیرون میآورد و مرده را از زنده بیرون میآورد و زمین را پس از خشک شدنش زنده و سبزه زار میگرداند. و این طور (در روز قیامت از قبرهای تان زنده شده) بیرون آورده میشوید.
و از علامات قدرت الله این است که از جنس خودتان برایتان همسرانی آفرید تا در کنار آنان آرام گیرید و در میانتان دوستی و مهربانی نهاد، البته در این نشانههایی است برای قومی که میاندیشند.
و از علامات قدرت الله، آفرینش آسمانها و زمین و مختلف بودن زبانها و رنگهای شماست، البته در این (امر) برای اصحاب علم و بصیرت نشانههایی (عبرت انگیز) است.
و از علامات قدرت الله، خواب شما در شب و روز و تلاشتان برای برخورداری از فضل اوست. بیگمان در این (امر) برای قومی که (موعظههای ما را) میشنوند، عبرتها و نشانههاست.
و از علامات قدرت الله این است که برق را برای ترس و امید به شما نشان میدهد، و از آسمان آب نازل میکند، پس زمین را بوسیلۀ آن پس از خشک شدنش زنده و سر سبز میگرداند. يقينا در این (امر) برای مردمی که عقل و خرد میورزند، نشانهها (و عبرتها) است.
و اوست ذاتی که خلقت را آغاز میکند باز آن را دوباره ایجاد میکند، و این کار برایش آسانتر است، و هر صفت برتر و والاتر (بر زبان خلايق و دلایل) در آسمانها و زمین برای اوست و او غالبِ باحکمت است.
الله (در بارۀ وحدانیت خود) برای شما از خودتان مثلی زده است، آیا در آنچه به شما روزی دادهایم (میپسندید کسی) از غلامان تان شریک تان باشند که شما و ایشان هردو در آن یکسان و برابر باشید؟ و همانطور که شما (آزادگان) از یکدیگر میترسید، از بندگان هم بیمناک باشید؟ این چنین آیات را برای قومی که خرد میورزند به تفصیل و روشنی بیان میکنیم.
پس رویت را با پیروی از حق و بیزاری از ادیان باطل بهسوی این دین راست کن، با همان فطرتی که الله مردم را بر آن آفریده است. (چون) در خلقت الله تبدیلی نیست. این است دین محکم و استوار، و لیکن بیشتر مردم نمیدانند.
و چون به مردم زیان و بلایی برسد پروردگارشان را رجوع کنان میخوانند، باز چون از سوی خود رحمتی به آنها بچشاند، ناگهان گروهی از آنان به پروردگارشان شرک میآورند.
و چون به مردم رحمتی (نعمت و عافیت) بچشانیم به آن خوش میشوند. و اگر رنج و سختی به خاطر کارهایی که کردهاند به آنان برسد، ناگهان آنها مأیوس و ناامید میشوند.
آیا ندیدند که الله روزی را برای هر کس که بخواهد فراخ و (برای هر کس که بخواهد) تنگ میگرداند؟ البته در این (نظام) نشانههایی است برای قومی که ایمان میآورند.
پس به صاحب قرابت حقش را بده و (نیز) به مسكين و مسافر راه مانده (حقشان را بده)، این انفاق برای کسانی که رضایت الله را میجویند بهتر است. و این گروه نجات یافتگاناند.
و آنچه به عنوان سود میدهید تا (سهم شما) در اموال مردم افزایش یابد، پس (بدانید که) نزد الله افزایش نخواهد یافت، و آنچه از زکات را که در طلب خشنودی الله پرداخت میکنید (و عوض آن را از کسی انتظار ندارید) پس همین گروه دارای پاداش چندین برابر خواهند بود.
الله ذاتی است که شما را آفرید باز به شما روزی داد. باز شما را میمیراند باز شما را دوباره زنده میکند. آیا از شریکهایتان کسی هست که چیزی از این (کارها) را انجام دهد؟! او پاک و منزّه و والاتر است از آنچه شریک او میسازند.
و از علامات قدرت و وحدانیت الله این است که بادها را مژده رسان میفرستد تا از رحمت خود به شما بچشاند و کشتیها هم با امر او به حرکت درآیند و تا از فضل او بجویید و تا شکر گزارید.
و به تحقیق پیش از تو پیغمبرانی را بهسوی اقوامشان فرستادیم و آنان دلايل واضح و آشکار برایشان آوردند، پس از کسانی که نافرمانی کردند انتقام گرفتیم. و نصرت دادن مؤمنان حق است بر (عهدۀ) ما.
الله ذاتی است که بادها را میفرستد که ابر را در حرکت میآورد، باز هر طوری که بخواهد آن را میگستراند و آن را پاره پاره میگرداند. و میبینی که قطرات باران از لابلای آن بیرون میآید. و چون آن را به آن بندگانش که میخواهد، برساند، ناگهان آنها شادمان میشوند.
الله ذاتی است که شما را ابتدا ضعیف و ناتوان آفرید، باز بعد از این ناتوانی قوت و قدرت بخشید، باز بعد از توانایی (برای شما) ناتوانی و پیری قرار دارد، هر چه بخواهد میآفریند و اوست دانای توانا.
و کسانی که به ایشان علم و ایمان داده شده است، میگویند: بدون شک طبق حکم در کتاب الله تا روز قیامت درنگ کردهاید، پس این روز قیامت است، و ليكن شما نمیدانستید.